Achtergronden
Mary Poppins is een boekenreeks van de Australische schrijfster Pamela Lyndon Travers. Als Travers in 1933 thuis in Sussex, Engeland, herstelt van een griep schrijft ze de eerste verhalen van Mary Poppins. De mysterieuze en magische nanny Mary Poppins die met de oostenwind is komen aanwaaien bij de Kersenboomlaan 17, om voor de kinderen te zorgen van George en Winifred Banks. Ze ontmoet schoorsteenvegers, winkeleigenaren en beleeft vele avonturen me de kinderen tot ze plotseling weer vertrekt. In totaal zijn in de periode 1934-1988 acht boeken uitgegeven:
- Mary Poppins (1934)
- Mary Poppins Comes Back (1935)
- Mary Poppins Opens the Door (1943)
- Mary Poppins in the Park (1952)
- Mary Poppins From A to Z (1962)
- Mary Poppins in the Kitchen (1975)
- Mary Poppins in Cherry Tree Lane (1982)
- Mary Poppins and the House Next Door (1988)
Alleen in de eerste drie boeken komt en gaat Mary Poppins onverwacht. De andere vijf boeken beschrijven de nog niet eerder vertelde avonturen van haar eerste drie bezoeken aan de Kersenboomlaan. In de boeken is Mary koel, ijdel en intimiderend.
In 1981 herschreef Travers een van de hoofdstukken uit het eerste boek. In dat hoofdstuk werden de kinderen door Mary Poppins meegenomen naar de vier uithoeken van het magische kompas. Op de uithoeken ontmoetten ze eskimo's (noord), indianen (west), Chinezen (oost) en Afrikanen (zuid). Deze bevolkingsgroepen werden in het oorspronkelijke boek hoewel aardig bedoeld stereotiep beschreven. Vooral voor de beschrijving van de Afrikanen werd in latere jaren als zeer beledigend ervaren. Travers herschreef het hoofdstuk door de bevolkingsgroepen te vervangen door dieren, ijsberen (noord), papegaaien (zuid), panda's (oost) en dolfijnen (west).
De illustraties in alle boeken waren van Mary Shepard. Alleen in de Amerikaanse editie van Mary Poppins Opens the Door zijn illustraties van iemand anders te vinden. Door de tweede wereld oorlog was het niet mogelijk gebleken de illustraties op tijd bij de drukker te krijgen. Een aantal illustraties zijn daarom gemaakt door Agnes Sim. Naar aanleiding van de wijziging die Travers in het hoofdstuk over het magische kompas had geschreven heeft zij ook de illustraties daarop aangepast.
De Film
Al sinds 1938 probeerde Walt Disney de rechten voor de film te verwerven, maar Travers aarzelde omdat ze gezien had hoe slecht de verfilmingen van boeken konden uitpakken. Disney had op dat moment vooral bekend van de tekenfilms en had nog geen ervaring met 'gewone' films. Wat volgde waren jarenlange onderhandelingen. In 1961 wist Dinsey Travers eindelijk te overtuigen. Travers had wel de voorwaarde gesteld dat het script haar instemming moest hebben. Disney had voor de ontwikkeling van de film een veelzijdige en getalenteerde groep mensen verzameld, onder wie de gebroeders Richard en Robert Sherman (liedteksten en muziek) en schilder Peter Ellenshaw. Ondanks de bezwaren Travers werd ervoor gekozen om voor de film nieuwe nummers te schrijven in plaats van liedjes op de jaren 30 te gebruiken. De gebroeders Sherman schreven ongeveer 30 nummers, waarvan er uiteindelijk veertien in de film zijn opgenomen:
- Jolly Holiday
- Sister Suffragette
- The Life I Lead
- The Perfect Nanny
- A Spoonful of Sugar
- Jolly Holiday
- Supercalifragilisticexpialidocious
- Stay Awake
- I Love to Laugh
- Feed the Birds
- Fidelity Fiduciary Bank
- Chim Chim Cher-ee
- Step in Time
- A Man Has Dreams
- Let's Go Fly a Kite
Voor het schrijven van de nummers haalden ze hun inspiratie vaak
dicht bij huis. Het idee voor het het nummer 'A spoonful of sugar',
Mary's lijfspreuk, kwam van de toen zevenjarige dochter van Robert
B. Sherman. Ze was op school gevaccineerd tegen polio. Sherman die
dacht dat een injectie had gekregen voeg of het pijn had gedaan. Ze
reageerde verbaasd en zei dat het vaccin op een klontje suiker was
gedaan dat ze moest eten.
Het nummer 'Let's Go Fly A Kite' was geïnspireerd door de vader van de broers. Hij maakte in zijn vrije tijd vliegers voor de kinderen in de buurt. In de film staat de gebroken vlieger symbool voor het gebroken gezin. Als de vader de vier stukken van de vlieger weer aan elkaar plakt is het gezin weer een eenheid.
Het woord 'supercalifragilisticexpialidocious' was gebasseerd op een nonsenswoord dat de boers in hun jeugd op kamp hadden geleerd. Bij het schrijven herinnerende ze zich dat ze een woord hadden dat hun ouders niet kenden en bedachten dat de Banks-kinderen ook zo'n woord moesten hebben.
Peter Ellenshaw maakte meer dan 100 schilderingen om de Londense skyline van 1910 te ensceneren.
In de oorspronkelijke film was een scene opgenomen waarin het speelgoed tot leven kwam. Deze scene werd uit de film geknipt omdat deze te eng zou zijn voor kinderen. In de musical zou de scene terugkeren, maar moest ook woren aangepast omdat de scene te beangstigend zou zijn.
Voor de rol van schoorsteenveger/straatartiest Bert viel de keus onverwacht op de bekende Amerikaanse televisiester Dick Van Dyke. Zijn poging om het platte Londense cockney te spreken pakten slecht uit. Het wordt tot op de dag van vandaag gezien als een van de slechtst uitgevoerde accenten in de geschiedenis van de film.
Voor de rol van Mary Poppins had Disney een aantal actrices op het oog, waaronder Mary Martin, Bette Davis en Angela Lansbury. Door een optreden van Julie Andrews in Ed Sullivans Toast of the Town, waarin ze stukken uit het stuk Camelot liet zien. Walt Disney bezocht de voorstelling en wist dat hij Julie Andrews voor de rol van Mary Poppins wilde hebben. Julie Andrews accepteerde het aanbod van Disney niet direct. Pas nadat ze voor de rol van Eliza Doolittle in de filmversie van My Fair Lady, was gepasseerd ten faveure van Audrey Hepburn, accepteerde ze de rol van Mary Poppins. Julie Andrews zou bij uitreiking van de Golden Globes en de Oscars Audrey Hepburn verslaan in de categorie vrouwelijke hoofdrol.
De film werd voornamelijk gebaseerd op het eerst boek en bevatte een mix van 'gewone' beelden en animatie beelden. De film werd wel in een andere tijd geplaatst. Speelden de boeken zich af in de jaren 30 van de 20ste eeuw (de periode waarin de eerste boeken werden geschreven), voor de film werd het verhaal verplaatst naar het begin van de 20ste eeuw (1910). Ook werd de Mary Poppins in de film minder ijdel en vriendelijker dan ze in de boeken was. Het aantal kinderen van de familie Banks werd teruggebracht naar twee, Jane en Michael (de tweeling John en Barbara kwamen in de film niet voor). De figuur Bert in de film was een samenraapsel van verschillende personages uit de boeken. Travers eiste dat in de film geen enkele verwijzing zou zijn naar een mogelijke liefdesrelatie tussen Bert en Mary. Om deze reden werden voor het nummer 'Jolly Holliday' teksten geschreven waarin duidelijk wordt dat tussen Mary en Bert alleen sprake is van een platonische vriendschap.
Travers zag ook geen heil in het gebruik van animatie. Met de kleine lettertjes uit het contract hoefde Disney niet aan de wensen van Travers tegemoet te komen. Ze had dan wel een veto op het script, maar niet op het eindproduct.
De film ging op 27 augustus 1964 in première. De film werd bij publiek en critici een groot succes. Alleen Travers was niet blij. Ze was teleurgesteld dat de koele, intimiderende nanny uit de boeken was gedisneyficeerd tot een een warme en vrolijke nanny. De film won vijf Oscars (beste vrouwelijke hoofdrol, beste originele song (chim chim Che-ree) special effects, film editing en muziek) en kreeg verder nog acht nominaties.
De Musical
In 1993 wist producent Cameron Macintosh de rechten te bemachtigen om het boeken van Travers te bewerken voor het toneel. Macintosh zelf had het idee dat de nummers en de belangrijkste ingrediënten uit de film belangrijk waren om een
succesvolle musicalproductie te maken. Travers, destijds niet gelukkig met de film, liet zich door Macintosh overtuigen. Hoewel Macintosh en Michael Eisner van Disney elkaar in de jaren 90 meerdere malen hebben ontmoet kwam het er niet van de daad bij het woord te voegen. Pas in 2001 begonnen serieuze gesprekken tussen Macintosh en Disney Theatrical over een mogelijke samenwerking. Nadat beide partijen tot elkaar waren gekomen werd in 2002 een eerste schets van de show geschreven
In de film werden de echte wereld en de magische wereld van Mary Poppins van elkaar gescheiden door de 'gewone' filmbeelden en de animatiebeelden. Macintosh zag zich voor de uitdaging geplaatst in het theater ook een dergelijk onderscheid te maken tussen de echte wereld en de magische wereld. Het was Travers die in de gesprekken met Macintosh met haar vele verwijzingen naar dans Macintosh op het idee bracht om met dansen de magische wereld te onderscheiden van de echter wereld.
De liedschrijvers George Stiles en Anthony Drewe hoorden van het project schreven in 1993 een demoversie van een nieuw nummer om het personage van Mary Poppin te introduceren, 'Practically Perfect'. Ze dienden de demo in bij Macintosh en wisten hem te overtuigen hen op te nemen in het creatieve team. De nummers die Stiles en Drewe maakten konden ook op de goedkeuring van de gebroeders Sherman rekenen. Voor het script werd Julian Fellowes aangetrokken omdat hij goed bekend was met de sociale aspecten van het Engelse klasse-systeem in het begin van de 20ste eeuw.
Omdat de show twee aspecten had (het familiedrama en een dansdrama) werden twee regisseurs aangetrokken. Richard Eyre en Matthew Bourne. Matthew Bourne regisseerde de choreografiën die door hem en choreograaf Stephen Mear waren gemaakt. Richard Eyre regisseerde het familieverhaal en was verantwoordelijk voor de eenheid van de show. Verder bestond het creatieve team uit BoB Crowley (decor en kostuums), Bill Brohn (Arrangeur), Howard Harrison (lichtontwerp), Andrew Bruce (geluidontwerp) en David Caddick (muzikaal leider).
Hoewel de film en de muziek een belangrijke basis waren voor de musical is de show een mengeling geworden van elementen uit de film en de boeken. De dansende pinguins en de theeceremonie op het plafond kwamen in de musical niet voor. Daarvoor in de plaats zijn andere scènes uit de boeken gekomen zoals het bezoek van Mary en de kinderen aan de winkel van mevrouw Corry en waren er dansende beelden.
Niet alleen wat betreft scènes werden in de musical een aantal wijzigingen ten opzichte van de film doorgevoerd. Ook inhoudelijk werden een aantal wijzigingen doorgevoerd. In de musical werd meer ingegaan op de oorzaken van de problemen van George Banks om een goede vader. Zijn eigen moeilijke jeugd onder het juk van de nanny Miss Andrews werd in de musical opgenomen. Winifred Banks was niet meer de vrouw die vecht voor vrouwenrechten, maar een voormalige actrice die moeite heeft zich in haar nieuwe leven te schikken en te voldoen aan de verwachtingen van haar man. In de musical werd ook meer de nadruk gelegd op het stoute gedrag van Jane en Michael.
- Ook een aantal nummers werd in de musical op een andere
manier gebruikt dan in de film:
A Spoonful of Sugar: werd in de film gezonden op het moment dat Mary Poppins bij de familie Banks arriveert. In de musical werd het later gezonden, als de kinderen de keuken hebben vernield en Mary ze helpt de rommel op te ruimen. Het nummer komt terug in 'Bromstone en Treacle Part 2' en in de finale. - Supercalifragilisticexpialidocious: werd in film gezongen bij een uitstapje naar het park. In de musical is het verplaatst naar de winkel van Mrs. Corry.
- Feed the Birds: werd in de film gezonden voor Mary de kinderen meeneemt naar de bank waar hun vader werkt. In de musical is het nummer verplaatst na het bezoek aan de bank en wordt het niet meer alleen door Mary gezonden, maar is het een duet tussen het vogelvrouwtje en Mary.
- Let's Go Fly a Kite: werd in film aan het einde gezongen door de familie Banks. In de musical wordt het in het begin van de tweede akte gezonden door Bert en de kinderen.
De
cast van het net gestopte My Fair Lady verzorgde eind 2003 in de
repetitieruimte van het Old Vic Theatre de eerste workshop van de
show. Op 15 september 2004 was de eerste try-out in Bristol. Op 18
september was de wereldpremière in Bristol waar de show tot en met 6
november zou staan. Daarna verhuisde show naar West End waar het op
15 december de deuren opende voor het publiek. De hoofdrollen
werden gespeeld door Laura Michelle Kelly (Marry Poppins) en Gavin
Lee (Bert).
Niet lang na de opening van de show maakte Macintosh bekend dat kinderen jonger dan drie jaar de toegang tot het theater zouden worden geweigerd omdat de show te beangstigend zou zijn. De officiële leeftijd was overigens vanaf 7 jaar. In navolging van de aanpassing die de show op Broadway had ondergaan werd de meeste enge scene (Temper, Temper) na een tijdje vervangen door 'play the game'. Na drie jaar stopte de show op 12 januari 2008 in Londen
Na het succes in Londen maakte de show de oversteek naar Broadway, waar het op 16 november 2006 in het New Amsterdam Theatre in première ging. De hoofdrollen werden gespeeld door Ashley Brown (Mary Poppins) en Gavin Lee (Bert). In Broadway-productie waren enkele wijzigingen doorgevoerd. Het nummer 'Jolly Holliday' was nu helemaal in kleur inplaats van in grijstinten. Bij het nummer 'Anything Can Happen' werd de trap naar de hemel vervangen door een grote versie van de paraplu van Mary Poppins. Als gevolg van de reacties van boze ouders en om te voorkomen dat de show te boek zou komen te staan als 'eng voor kinderen' werd het scene 'Temper, Temper' aan het einde van de eerste akte aangepaste. In de scene heeft Mary Poppins de kinderen tijdelijk verlaten en komt een rode hand uit de poppenkast. Het blijkt een gigantisch lappenpop te zijn die tot leven is gekomen en op zoek is naar wraak voor het mishandelen van het speelgoed door Jane en Michael. Ook het andere speelgoed is te leven gekomen, met een zombieachtige uitstraling. Jane en Michael worden door het speelgoed veroordeeld voor de zonden tegen het speelgoed. De plotselinge verandering van de sfeer van de show bleek voor (een deel van) het publiek lastig te verwerken. De scene werd vervangen door het vriendelijkere 'Play the Game'.
In Nederland was Mary Poppins de opvolger van Tarzan in de Circustheater in Scheveningen. Het was de zevende vast productie in het Circustheater en de vierde en voorlopig laatste Disneyproductie. Voor de casting van Mary Poppins werd een inmiddels beproefd recept gebruikt. In het programma 'Op zoek naar Mary Poppins' werd gezocht naar de Nederlandse Mary Poppins. Na acht uitzendingen streden Sophie Veldhuizen, Rosalie de Jong en Noortje Herlaar in de finale om de hoofdrol. Noortje Herlaar kreeg de meeste stemmen van de kijkers en wist daarmee de rol in de wacht te slepen. De rol van Bert werd gespeeld door William Spaaij. In eerste instantie zou hij deze rol slechts voor een beperkte periode spelen. Omdat de productie 'Amerika, Amerika' waarin hij zou gaan spelen niet doorging kon hij de hele speelperiode afmaken. De Nederlandse première was op 11 april 2010. Op 28 augustus 2011 werd de laatste voorstelling gespeeld.
| Prijzen | |||
| Award | Jaar | Categorie | Genomineerd/Winnaar |
| Evening Standard Award | 2005 | Musical | Genomineerd |
| Evening Standard Award | 2005 | Regie (Richard Eyre) | Genomineerd |
| Evening Standard Award | 2005 | Ontwerp (Bob Crowley) | Winnaar |
| Laurence Olivier Award | 2005 | Musical | Genomineerd |
| Laurence Olivier Award | 2005 | Mannelijke hoofdrol (Gavin Lee) | Genomineerd |
| Laurence Olivier Award | 2005 | Vrouwelijke hoofdrol (Laura Michelle Kelly) | Winnares |
| Laurence Olivier Award | 2005 | Regie (Richard Eyre / Matthew Bourne) | Genomineerd |
| Laurence Olivier Award | 2005 | Choreografie (Matthew Bourne / Stephen Mear) | Winnaars |
| Laurence Olivier Award | 2005 | Decorontwerp (Bob Crowley) | Genomineerd |
| Laurence Olivier Award | 2005 | Kostuumontwerp (Bob Crowley) | Genomineerd |
| Laurence Olivier Award | 2005 | Lichtontwerp (Howard Harrison) | Genomineerd |
| Dramadesk Award | 2007 | Musical | Genomineerd |
| Dramadesk Award | 2007 | Script (Jullian Fellowes) | Genomineerd |
| Dramadesk Award | 2007 | Vrouwelijke hoofdrol (Ashley Brown) | Genomineerd |
| Dramadesk Award | 2007 | Mannelijke hoofdrol (Gavin Lee) | Winnaar |
| Dramadesk Award | 2007 | Choreografie (Matthew Bourne / Stephen Mear) | Genomineerd |
| Dramadesk Award | 2007 | Decorontwerp (Bob Crowley) | Winnaar |
| Tony Awards | 2007 | Musical | Genomineerd |
| Tony Awards | 2007 | Mannelijke hoofdrol (Gavin Lee) | Genomineerd |
| Tony Awards | 2007 | Vrouwelijke bijrol (Rebecca Luker) | Genomineerd |
| Tony Awards | 2007 | Choreografie (Matthew Bourne / Stephen Mear) | Genomineerd |
| Tony Awards | 2007 | Decorontwerp (Bob Crowley) | Winnaar |
| Tony Awards | 2007 | Kostuumontwerp (Bob Crowley) | Genomineerd |
| Tony Awards | 2007 | Lichtontwerp (Howard Harrison) | Genomineerd |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Mannelijke hoofdrol (William Spaaij) | Winnaar |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Mannelijke bijrol (Hugo Haenen) | Genomineerd |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Vrouwelijke bijrol (Maike Boerdam) | Winnares |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Vrouwelijke bijrol (Marjolein Touw) | Genomineerd |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Aanstormend talent (Noortje Herlaar) | Winnares |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Script (Jullian Fellowes) | Genomineerd |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Liedteksten (Richard M. Sherman / Robert D. Sherman / George Stiles &/ Anthony Drewe) | Genomineerd |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Regie (Richard Eyre / James Powell ) | Genomineerd |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Choreografie (Matthew Bourne / Stephen Mear) | Genomineerd |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Muziek/arrangementen (Richard M. Sherman / Robert D. Sherman / George Stiles &/ Anthony Drewe) | Genomineerd |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Vertaling/bewerking (Martine Bijl) | Genomineerd |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Decorontwerp (Bob Crowley) | Winnaar |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | kostuums/pruiken/make-up (Bob Crowley) | Winnaar |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Lichtontwerp (Howard Harrison) | Genomineerd |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2010 | Geluidontwerp (Paul Groothuis) | Genomineerd |
| John Kraaykamp Musical Awards | 2011 | Grote musical | Genomineerd |
| Media | ||||
| Castalbums | artiest | 1CD/2CD/DVD | Taal | Jaar |
 |
Originele West End Cast | 1CD | Engels | 2004 |
 |
Originele Australische Cast | 1CD | Engels | 2010 |
 |
Originele Nederlandse Cast | 1CD | Nederlands | 2010 |