ACHTERGRONDEN

Judy Craymer

In 1989 benaderde producent Judy Craymer Björn en Benny van ABBA met het idee om een musical te maken met de nummers van ABBA. De beide heren wilden zich zo kort na het opbreken van ABBA echter op nieuwe projecten storten. In 1994 werd het project echter nieuw leven in geblazen. Samen met coproducent Richard East maakte ze zich sterk om de musical van de grond te krijgen. Een belangrijke stap was het vinden van een verhaal dat meer zou zijn dan alleen een eerbetoon aan ABBA.

Op 3 januari 1997 werd Catherine Johnson opgebeld met de vraag of zij de ABBA-musical wil schrijven. Na contact met Craymer ontdekte ze dat het niet ging om een musical over ABBA, maar om een nieuw verhaal dat was gebaseerd op de nummers van ABBA. In een brainstormsessie kwamen ze op een verhaal over een moeder en een dochter.

 

Eind februari was de eerste verhaallijn klaar en kon worden voorgelegd aan Björn (van ABBA). Deze was direct enthousiast en de verhaallijn kon verder worden. uitgewerkt. Phyllida Lloyd werd gevraagd voor de regie. Een regisseuse met ervaring op het gebied van opera en drama, maar niet met musical. Ze wist zich echter gesteund door ervaren mensen in het vak, waaronder Mark Thompson (decor), Anthony van Laast (choreografie), Howard Harrison (lichtontwerp) en Andrew Bruce (geluidsontwerp).

 

Aan Martin Koch de taak om de popsongs van ABBA om te vormen naar musical showstoppers. Met de originele opnamen als inspiratiebron ging hij aan de slag. Om de nummers in de musical te kunnen gebruiken moesten dialogen in de teksten worden verwerkt en moest extra muziek worden gecomponeerd voor dansnummers, scènewisselingen en dergelijke. Ook moesten een aantal nummers in een ander toonsoort worden omgezet omdat de originele nummers door een vrouw werden gezongen en in de musical door een man (en omgekeerd). En er moesten eindstukken worden gecomponeerd omdat de originele popsongs vaak eindigden in een fade-out.

 

Niet iedereen zag het project direct zitten. Het was moeilijk om investeerders te vinden. Met een solopresentatie van de musical in het kantoor van John KennedPrince Edward Theatre y bij Universal wist Craymer hem over de streep te trekken om in de musical te investeren. Ook een theater vinden bleek niet makkelijk. Tot vier weken voor de start van de voorverkoop was er nog geen theater geregeld. Cameron Mackintosh bood een helpende hand en bood het Prince Edward Theatre aan.

Met de input van Björn en Benny werkte Johnson het script verder uit. Eindeloos werd er over de liedjes gediscussieerd. Welke song paste het beste bij het verhaal? Had de meeste impact? In april 1998 werd een workshop productie gemaakt. Na tien intensieve dagen waarin de productie vorm werd gegeven werd de allereerste voorstelling opgevoerd. De productie werd enthousiast ontvangen en besloten werd door te gaan om er een complete musical van te maken.  

Met de ervaringen van de workshop werd het script verder aangepast en in september 1998 begonnen de audities. Op 2 februari 1999 begonnen de repetities en op 26 maart volgde de eerste try-out. Precies 25 jaar nadat ABBA het Eurovisie Songfestival ging op 6 april 1999 de musical Mamma Mia in première.

In de musical zijn 22 ABBA songs verwerkt. Mamma Mia! is de musical waarvan Benny en Björn niet wisten dat ze hem hadden geschreven.

 

Op 9 november 2003 ging in het Beatrixtheater in Utrecht de Nederlandse versie van Mamma Mia in première. De vertaling was van Coot van Doesburgh en Daniël Cohen. De rol van Donna werd gespeeld door Simone Kleinsma. Nadat de show op 11 februari 2006 in Nederland was gestopt verhuisde hij naar Antwerpen waar op 12 maart 2006 de première plaatsvond. In Antwerpen werd de rol van Donna gespeeld door Vera Mann die in Nederland de rol al als alternate had vertolkt.

 

Prijzen      
award jaar categorie genomineers/winnaar
Laurence Olivier Award 2000 musical genomineerd
Laurence Olivier Award 2000 vrouwelijke hoofdriol (Siobhan McCarthy) genomineerd
Laurence Olivier Award 2000 bijrol (Jenny Galloway) winnares
Laurence Olivier Award 2000 bijrol (Louise Plowright) genomineerd
Outer Critics Circle Award 2001 vrouwelijke hoofdrol (Louise Pitre) genomineerd
Outer Critics Circle Award 2001 musical genomineerd
Tony Award 2002 vrouwelijke bijrol (Judy Kaye) genomineerd
Tony Award 2002 vrouwelijke hoofdrol (Louise Pitre) genomineerd
Tony Award 2002 script (Catherine Johnson) genomineerd
Tony Award 2002 musical genomineerd
Tony Award 2002 orkestraties (Benny Andersson / Bjorn Ulvaeus) genomineerd
John Kraaijkamp Musical Award 2004 vrouwelijke hoofdrol grote musical (Simone Kleinsma) winnares
John Kraaijkamp Musical Award 2004 vrouwelijke bijrol grote musical (Doris Baaten) genomineerd
John Kraaijkamp Musical Award 2004 vrouwelijke bijrol grote musical (Ellen Evers) genomineerd
John Kraaijkamp Musical Award 2004 mannelijke bijrol grote musical (Hajo Bruins) genomineerd
John Kraaijkamp Musical Award 2004 aanstormend talent (Celine Purcell) winnares
John Kraaijkamp Musical Award 2004 inhoudelijke creatie (Coot van Doesburg) genomineerd
ANWB Publieksprijs 2004 grote musical winnaar
John Kraaijkamp Musical Award 2010 vrouwelijke hoofdrol (Lone van Roosendaal) genomineerd
John Kraaijkamp Musical Award 2010 mannelijke hoofdrol (Rutger Le Poole) genomineerd
John Kraaijkamp Musical Award 2010 vrouwelijke bijrol (Anouk van Nes genomineerd

 

CD / DVD    
Castalbums    
Originele Londense cast1CDEngels1999
Originele Londense cast,

special edition met drie bonustracks

1CDEngels1999
Originele Broadway cast1CDEngels2001
Originele Hamburgse cast1CDDuits2004
Originele Nederlandse cast1CDNederlands2004
Originele Madrileense cast1CDSpaans2005
Originele Zweedse cast1CDZweeds2005
Originele Parijse Cast1CDFrans 2011
Special Editions    
5th anniversary edition

Originele Londense cast, incl. bonus DVD

CD/DVDEngels2004
5th anniversary edition

Originele Londense cast

1CDEngels2004
Overigen    
Studio cast1CDEngels2001
Studio cast, London Pops Orchestra1CDEngels2001
Studio cast1CDEngels2005
Studio cast, Musical Stage Company1CDEngels