The Full Monty

Full Monty is een engelse uitdrukking die zoveel betekent als volledig, helemaal. Waar de uitdrukking vandaan komt is niet duidelijk. Er zijn verschillende theorien. De uirdrukking zou afkomstig zijn van:

• Montague Burtons kleermakerswinkel waar een compleet, driedelig herenpak de Full Monty zou worden genoemd.
• Een Spaans kaartspel waarbij de stapel kaarten op tafel 'monte' werd genoemd
• Veldmaarschalk Marshall Montgomery (Monty) die er een gewoonte van had gemaakt altijd al zijn medailles te dragen

De eerste verklaring wordt over het algemeen als de meest reeële theorie beschouwd.

De film

The Full Monty is een Britse komediefilm uit 1997 die gaat over zes werkloze metaalarbeiders die besluiten om een striptease-act te doen om geld te verdienen.

Het scenario van Simon Beaufoy is gebaseerd op een verhaal van co-producent Paul Bucknor. Bucknor had voor producent Uberto Passolini een outline geschreven over zes werkeloze mannen in Coventry die toezien hoe vrouwen uit hun dak gaan bij een optreden van de Chippendales en denken dat zij dat minstens net zo goed kunnen doen.

Beaufoy was een documantaire maker, maar zonder veel succes. Hij zou voor de BBC een documantaire maken over mannen die elekriciteitsmasten schilderen, maar die kwam niet van de grond. Beaufoy besloot de documantaire om te zetten naar een drama en begon met schrijven. Het resulteerde in het script Among Giants. Het script kwam op het bureau terecht van producent Uberto Passolini. Hij vroeg Beaufoy een scritp te schrijven op basis van de outline van Bucknor.  

Beaufoy haalde zijn inspiratie voor de film uit zijn periode in Sheffield. Hij had daar een tijdje gewoond nadat zijn vriendin van een berg was gevallen en daar in het ziekenhuis lag. Tussen de bezoektijden door liep hij door de stad en aanschouwde de mannen die daar doelloos rondliepen. Hij zag weinig vrouwen omdat die aan het werk waren. Geen boeiende baantjes, maar goed genoeg om te zorgen dat ze wat geld hadden om een beetje van het leven te genieten en in het weekeinde lekker uit te gaan. Dit in tegenstelling tot de mannen die te trots waren om dergelijke baantjes aan te nemen. Hierdoor was een situatie ontstaan warin de mensen dien nooit een baan hadden, nu werk en geld hadden en andersom. De mensen die nu geld hadden om in het weekeinde uit te gaan waren de vrouwen en niet de mannen. En waaraan besteed je, als vrouw, je zuur verdiende centjes als je op vrijdag uitgaat. . . . ?

Beaufoy vond deze omdraaiing van de traditionele rollen fascinerend. Gecombineerd met de outline van Bucknor resulteerde dit in het script voor Eggs, Beans and Chippendales. Deze werktitel zou later worden gewijzigd in The Full Monty. Dit is een engelse term waarmee zoveel wordt bedoeld als volledig of helemaal. De term was in Amerika niet bekend en de amerikaanse producenten waren zeer verbaasd dat geen van de personages in de film Monty heette.

The Full Monty speelt zich af in het Engelse Sheffield begin jaren 90. In de jaren '90 sluiten de staalmijnen in Groot-Brittannië en raken grote groepen arbeiders werkloos. Gaz (Robert Garlyle), een van die arbeiders, heeft problemen heeft met zijn ex over de allimentie voor hun zoon, Nathan (William Snape). Nathan wil ook niet meer naar zijn vader omdat niets van leven lijkt te willen maken. Daarom probeert Gaz een bron van inkomsten te vinden. Als Gaz en zijn vriend Dave (Mark Addy) op een dag vele vrouwen naar een optreden van de Chippendales ziet gaan heeft hij een idee. Hij haalt enkele andere mannen over om een soortgelijke striptease-act neer te zetten.

De eerste die zich voor de act aanmeldt is de voormalige beveiliger van de staalfabriek, Lomper (Steve Huison). Hij is door Dave gered van een zelfmoordpoging en ziet door de nieuwe vriendschap met de mannen een nieuwe toekomst. Daarna volgt de voormalige ploegbaas van Gaz en Dave, Gerald Arthur Cooper (Tom Wilkinson). Gaz en Dave vragen hem de mannen dansles te geven nadat ze hem bezig hebben gezien op een dansles met zijn vrouw, die nog niet weet dat hij geen baan meer heeft. Hij wil niets van ze weten en gaat naar een sollicitatiegesprek. Tot zijn grote woede weten Dave en Gaz ervoor te zorgen dat het gesprek de mist in gaat, Na een flinke ruzie ziet hij echter geen andere mogelijkheid en stemt in om de choreografie van de act te verzorgen.

Daarna volgen audities om de groep compleet te maken. Gaz heeft Nathan gevraagd tijdens de audities de stereo te bedienen. NIet iedereen vind het een juiste omgeving voor een kind. Uit de audities komen nog twee mannen, Barrington 'Horse' Mitchell (Paul Barber) en Guy (Hugo Speer ), naar voren die de groep compleet maken. Tijdens de repetities beginnen onzekerheden over hun uiterlijk de mannen parten te spelen. Een aantal vrouwen heeft de geruchten over de plannen van de mannen gehoord. Volgens Gaz is hun show beter dan die van de Chippendales omdat zij Full Monty (helemaal naakt) gaan. Dit gaat de toch al onzekere Dave te ver en minder dan een week voor de show stapt hij uit de groep.Tijdens een repetitie met publiek (de familie van Horse) vindt een inval van de politie plaats. De mannen vluchten in hun oranje strings. Gaz, Gerald en Horse worden opgepakt. Lomper en Guy weten te ontkomen. Ze hebben een intiem moment met elkaar.
De opgepakte mannen worden beschuldigt van onzedelijk gedrag, maar nadat de politie de videobeelden van de repetitie heeft gezien worden ze weer vrijgelaten. Gaz's ex-vrouw is echter al aangekomen om Nathan op te halen. Ze verbieden Gaz om Nathan te mogen zien. Alles lijkt voor niets te zijn geweest, totdat de eigenaar van de pub Gaz vertelt dat hij al tweehonderd kaarten hefet verkocht voor hun show. Gaz brengt de vrienden snel op de hoogte, maar Dave ziet het nog steeds niet zitten. Als Dave thuiskomt wordt hij door zijn vrouw aangesproken die de oranje string heeft gevonden. Zij denkt dat hij een affaire heeft met een andere vrouw en Dave voelt zich genoodzaakt zijn geheim op te biechten. Ook vertelt hij haar dat hij niet zal optreden omdat hij zichzelf te dik vindt. Zijn vrouw wil hem echter wel zien dansen. Met niets te verliezen en een uitverkochte zaal besluiten de mannen voor die ene avond alles te geven. Ook Gerald die  inmiddels wel een baan heeft gevonden en Dave doen mee. Op de muziek van Tom Jones You Can Leave Your Hat On gaan de heren Full Monty.

Deze laatste scène werd gefilmd voor een publiek van vierhonderd figuranten. De zes mannen hadden ingestemd om echt te strippen voor deze groep mensen, op voorwaarde dat het in één take opgenomen zou worden. Om dit mogelijk te maken zat de choreograaf buiten beeld voor het toneel om aanwijzigen te schreeuwen naar de cast

De film is geregisseerd door Peter Cattaneo en werd voor een schamele 3,5 miljoen dollar geproduceerd. Totaal onverwacht werd de film een groot succes en leverde wereldwijd bijna 360 milijoen dollar op. De film won in 1997 de BAFTA Award voor beste film en was genomineerd voor vier Oscars. Eén nominatie (orginele score) werd verzilverd. De film is de meest succesvolle Britse film.
 

De 'Hot Stuff' scène met de personages in de rij bij het arbeidsbureau zou in eerste instantie niet in de film komen omdat deze te onrealistisch was. De eerste versie van de film was te kort en daarom zijn later nog opnames gemaakt, zoals de voetbal/training scène. Robert Carlyle (Gaz) is in deze scène niet te zien omdat hij op het moment van de opname andere verplichtingen had.

De musical

Voor de aanpassing van de film naar de musical werd het typische Britse verlaten en werd de actie verplaatst naar Buffalo. Scritpschrijver Terrence McNally voelde zich beter thuis in de Amerikaanse taal en cultuur dan in het platte Sheffields.

McNally wilde geen gewone kopie maken van de film. Daar waar in de film slechts een hint werd gegeven over de homsexualiteit van twee van de mannen, bracht McNally dit aspect streker naar voren. Ook accentueerde hij de homofobie van een van de andere mannen. Hij voegde nieuwe personages toe (zoals de echte stripper en Jeanette Burmeister, de repetitie-pianiste) en de vrouwen kregen een prominentere rol. Het creatieve team werd aangevuld met David Yazbek (muziek en liedteksten), Jack O'Brien (regie), Jerry Mitchell (choreografie) en John Arnone (Decor). Yazbek had nog nooit eerder aan een musical gewerkt, maar werd aangeraden door componist Adan Guettel.

Na 35 previews in het Old Globe Theatre in San Diego verhuisde de show naar Broadway waar het 26 oktober 2000 in het Eugene O'Neill Theatre in première ging. De originele cast bestond uit:

• Patrick Wilson (Jerry)
• John Ellison Conlee (Dave)
• Jason Danieley (Malcolm)
• Marcus Neville (Harold)
• Andre DeShields (Horse)
• Romain Frugé (Ethan)
• Denis Jones (Buddy 'Keno' Walsh)
• Emily Skinner (Vicky)
• Lisa Datz (Pam)
• Annie Golden (Georgie)
• Kathleen Freeman (Jeanette Burmeister)
• Thomas Michael Fiss en Nicholas Cutro (Nathan)

Bij show vergaarde 10 nominaties voor een Tony Award, maar wist er uiteindelijk niet één te verzilveren. Na het overlijden van Kathleen Freeman werd haar rol op Broadway overgenomen door Jane Connel. Na 770 voorstelling stopte de show op 1 september 2002 op Broadway. In 2002 ging de show naar West End. 

In 2009 maakten de producenten De Graaf en Cornelissen bekend de musical in Nederland op de planken te brengen. Allard Blom verzorgde de vertaling. In de Nederlandse versie werd de plaats van handeling in het midden gelaten. Voor de namen van enkele personages werden meer Nederlandse varianten gebruikt. Ook werd het finalenummer van de eerste acte vernederlandst door Michael Jordan te vervangen door Johan Cruijff. De regie werd verzorgt door Paul van Ewijk.

De spelers worstelen in de musical met hun figuur, omdat ze volledig naakt moeten, dit moest zo realistisch mogelijk worden weergegeven. Met andere woorden bierbuiken zijn geloofwaardiger dan six-packs. De acteurs kregen dus een sportverbod opgelegd van de producent.

Op 16 november 2009 ging de musical na een relatief korte repetitieperiode in Haarlem in première.

Het optreden in het christelijk georienteerde Barneveld bleef niet zonder ophef. Een ingezonden brief in het plaatselijke suffertje leidde tot een lokale discussie over de morele verwerpelijkheid van (mannelijk) naakt op het toneel. Het bleek een storm in een glas water en de musical werd zonder enige aanpassing in het Barneveldse theater gespeeld.

Gedurende de tournee door Nederland kregen de heren steeds meer slipjes toegeworpen van dames. Het inspireerde de cast tot het organiseren van een wedstrijd. Als de dames in de slipjes hun adresgegevens achterlieten maakten ze kans op twee vrijkaartjes en een gesigneerde tanga van de heren.