achtergronden en ontstaan Cats 2006

terug naar index Cats 2006

Old Possum 's Book of Pratical Cats

Na zijn succesvolle samenwerking met Tim Rice begon Andrew Lloyd Webber in 1977 de gedichten uit het Old Possum 's Book of Pratical Cats van T.S. Elliot op muziek te zetten. Voor Andrew Lloyd Webber een nieuwe ervaring want voorheen was zijn muziek altijd het uitgangspunt geweest, waarbij later de teksten werden geschreven. Pas drie jaar later liet hij aan een selecte groep familie en vrienden de eerste resultaten horen. Onder de toehoorders was Valerie Elliot, de weduwe van T.S. Elliot. Zij was zo onder de indruk dat ze Andrew Lloyd Webber een aantal nooit uitgegeven versfragmenten van haar man gaf. Hierbij zat een onvoltooid gedicht over de kat Grisabella. Dit gedicht inspireerde Andrew Lloyd Webber om het project uit te breiden tot een musical rondom de katten uit de gedichtenbundel, met Grisabella als hoofdpersoon.

Dat was echter makkelijker gezegd dan gedaan. Wat ontbrak was een verhaal waarmee de lossen gedichten over de verschillende katten met elkaar in verband konden worden gebracht. Toen Andrew Lloyd Webber en de inmiddels bij het project betrokken Trevor Nunn, directeur van de Royal Shakespeare Company, in het archief van T.S. Elliot mochten speuren vonden ze brieven van de dichter waarin hij schreef over de ionosfeer. De ionosfeer is een soort kattenhemel waar een kat in aanmerking komt voor een volgens leven. Hierin ontdekte Andrew Lloyd Webber de sleutel tot het verhaal. De treurige, verloederde en door de groep verstoten Grisabella zou na alle belevenissen worden verlost door uiteindelijk als de uitverkoren kat naar hoger sferen te rijzen.

 

Om de musical van papier op de planken te krijgen was weer een heel ander verhaal. Voor de choreografie bestudeerden de choreografe Gillian Lynne en de dansers katten. Zeg letten met name op gedrag en bewegingen. In de dansstudio begonnen de dansers met het improviseren op handen en voeten. Uit hun observaties merkten ze dat katten afstandelijk, hartstochtelijk, lenig en mysterieus zijn. Dat katten een eigen wereld om zich heen creëren en daarin voornamelijk met zichzelf bezig zijn. De kat reageert pas extravert als een andere kat die wereld betreedt. Het grootste gedeelte van de voorstelling zijn de katten dan ook vooral met zichzelf en met de andere katten bezig. Hoogtepunt van de voorstelling is het jubikelbal, het jaarlijkse feest waar één van de katten door Deuteronium wordt uitverkoren om naar de ionosfeer te mogen gaan. Deze ruim zeventien minuten durende scène is een van de grootste dansnummer uit de geschiedenis van de musical.

kostuum cats

De staging van de voorstelling werd gemaakt op de mogelijkheden van de New London Theatre waar het stuk in de zaal 'en-ronde ' werd opgevoerd. John Napier was verantwoordelijk voor het decor, de kostuums, de pruiken en de grime. In de piste werd een vuilnisbelt gecreëerd. 0mdat katten klimmen, klauteren en kruipen waar ze niet gaan kunnen moest het decor goed te beklimmen zijn en moesten de katten uit alle hoeken en gaten naar buiten kunnen komen. Omdat katten kleiner zijn dan mensen moest het decor ook deze illusie wekken. De decorstukken werden dan ook over het algemeen drie maal zo groot uitgevoerd als in de werkelijkheid.

 

Voor de kostuums werden bodystockings op maat van de acteurs gemaakt, waarna een schilder de ontwerpen erop geschetste. Daarna werden de pakken weer uit elkaar gehaald en in het schildersatelier ingekleurd, waarna ze weer in elkaar werden genaaid. Naast deze basispakken waren er ook nog de specials zoals de jurk en jas van Grisabella. Alle pakken moesten in meervoud worden gemaakt omdat bij een ziekte of blessure de rol door een andere acteur overgenomen moest kunnen worden. Ook de pruiken werden op maat gemaakt en het ontwerp van de grime werd aangepast aan het gezicht van de acteur. Tijdens de repetitieperiode leerden de acteurs om zichzelf volgens het ontwerp te schminken.

 

Op 11 mei 1981 ging Cats in het Londense New London Theatre in première. Tijdens de repetities had Judi Dench die de rol van Grizabelle zou spelen een pees gescheurd. De rol van Grizabella werd overgenomen door Elain Paige. Voor Elain Paige werd de rol wat groter gemaakt. Het nummer 'Memory', dat oorsprinkel werd gezongen door Bomballerien werd toegevoegd aan de rol van Grizabella.  De show was tot 2002 in Londen te zien. Op de 21ste verjaardag van de show werd de laatste voorstelling in Londen opgevoerd. Deze voorstelling werd ook op een groot scherm op Covent Garden uitgezonden. In 1982 ging de show met hetzelfde productieteam in het Winter Garden Theatre op Broadway in première. De rol van Grizabelle werd gespeeld door Betty Buckley. Op 10 september 2000 werd de laatste voorstelling op Braodway gespeeld. Tot 9 januari 2006 was het daarmee de langstlopende voorstelling op Broadway. Die titel werd die dag overgenomen door Phantom of the Opera.

Trailer Cats 2006 (NL)

 

theater Carré

In Nederland was de eerste voorstelling van Cats op 18 juli 1987 ter gelegenheid van het eeuwfeest van theater Carré. De gedichtenbundel van T.S. Elliot was al in het Nederlands vertaald door Gerrit Komrij. Met een paar aanpassingen in verband met de muziek en de choreografie vormde deze vertaling de basis voor de Nederlandse productie. Vanwege het grote succes werd in 1988 Cats opnieuw opgevoerd. En tijdens de verbouwing van het theater (o.a. het toneel ) werd in 1992 een derde Nederlandse productie van Cats in theater Carré opgevoerd. Naast de originele productie in Londen was de Nederlandse productie namelijk de enige die ook 'en-ronde ' wordt opgevoerd. Het theater kon dus ondanks de verbouwing van het toneel gewoon open blijven.

 

In 2006 werd een vierde productie van Cats in Nederland uitgebracht. Ditmaal een reizende productie op een 'gewoon' toneel. De rol van Grizabella werd door vijf vrouwen gespeeld, Pia Douwes, Antje Monteiro, Vera Man, Lone van Roosendaal en Anita Meijer.

 

De show is niet van het begin hetzelfde gebleven. Snauwtijgers 'Salto mortale' in de originele Londense productie bevatte een duet tussen Snauwtijger en Gillebeen gebasseerd op een niet gepubliceerd gedacht van T.S. Elliot, 'The Ballad of Billy M'Caw'. In de Broadwayversie werd dit vervangen door een soort italiaanse aria 'In Una Tepida Notte'. Later zis nog een stukje tekst gewijzigd om een racistisch gevoelig stukje weg te nemen. 'With a frightful burst of fireworks the Chinks they swarmed aboard!' werd 'with a frightful burst of fireworks, the Siamese swarmed aboard!'. In de video van de musical is de scène helemaal verwijderd.

 

Het nummer 'Lorrenjopie en Scharrelnelis' heeft verschillende versies gehad. In de originele Londense productie was het een jazzy nummer gezongen door Lorrenjopie en Scharrelnelis. Voor de Broadwayversie schreef Webber een nieuwe melodie, waarbij Dr. Diavolo zong over Lorrenjopie en Scharrelnelis. In de scene waren Lorrenjopie en Scharrelnelis poppen die op magische wijze door Dr. Diavolo werden bediend om Ghislebert Smit te entertainen. In de meeste producties is de nieuwe melodie gebruikt, maar werd het nummer weer gezongen door Lorrenjopie en Scharrelnelis.

 

In de originele Londense productie zonden Tuk Stuk Rukker en Snorrescha een extra couplet in het nummer 'Oom Deuteonium'.

 

Prijzen      
Award Jaar Categorie Genomineerd/Winnaar
Laurence Olivier Award 1981 musical winnaar
Laurence Olivier Award 1981 mannelijke hoofdrol (Brian Blessed) genomineerd
Laurence Olivier Award 1981 mannelijke hoofdrol (Wayne Sleep) genomineerd
Laurence Olivier Award 1981 regie (Trevor Nunn) genomineerd
Laurence Olivier Award 1981 decorontwerp (John Napier) genomineerd
Laurence Olivier Award 1981 uitzonderlijke prestatie (Gillian Lynne) winnaar
Tony Award 1983 muscial winnaar
Tony Award 1983 mannelijke bijrol (Harry Groener) genomineerd
Tony Award 1983 mannelijke bijrol (Stephen Hanan) genomineerd
Tony Award 1983 vrouwelijke hoofdrol (Betty Buckley) winnares
Tony Award 1983 regie (Trevor Nunn) winnaar
Tony Award 1983 script (T.S. Elliot) winnaar
Tony Award 1983 score (T.S. Elliot / Andrew Lloyd Webber) winnaar
Tony Award 1983 decorontwerp (John Napier) genomineerd
Tony Award 1983 kostuumontwerp (John Napier) winnaar
Tony Award 1983 lichtontwerp (David Hersey) winnaar
Tony Award 1983 choreografie (Gillian Lynne) genomineerd
John Kraaykamp Musical Award 2007 vrouwelijke bijrol (Anouk van Nes) genomineerd
John Kraaykamp Musical Award 2007 mannelijke bijrol (Roberto de Groot) genomineerd

 

   
Media        
Castalbums artiest 1CD/2CD/DVD Taal Jaar
Originele Londense cast 1CD Engels 1981
Originele Londense cast 2CD Engels 1981
Originele Londense cast, digitally remasterd (2005) 2CD Engels 1981
Originele Broadway cast 1CD Engels 1982
Originele Broadway cast, digitally remasterd (2005) 1CD Engels 1982
Originele Weense cast, inclusief 2 bomustracks 1CD Duits 1983
Originele Australische cast 2CD Engels 1985
Originele Japanse cast 1CD Japans 1985
Originele Hamburgse cast 1CD Duits 1986
Originele Nederlandse cast 1CD Nederlands 1987
Originele Japanse cast 2CD Japans 1989
Originele Parijse cast 1CD Frans 1989
Originele Hongaarse cast 1CD Hongaars 1996
Originele cast??? 1CD   1998
Originele Poolse cast 1CD Pools 2003
Revival Nederlandse cast 1CD Nederlands 2006
Originele Italiaanse cast 1CD Italiaans 2009
DVD        
Registratie toneeluitvoering DVD Engels 1998
Overigen        
Studio cast,

Musical Highlights From The Stage Musical

1CD Engels